SGK hangi durumlarda emekliliği iptal eder?

Sahte Çalışma, Emekliliği Bitirir

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), sahte sigortalılık vakalarına karşı denetimlerini artırıyor ve her yıl yaklaşık 100 bin kişinin emeklilik işlemini iptal ediyor. Sosyal Güvenlik Baş Uzmanı İsa Karakaş, "Sahte iş yerlerinden kendini sigortalı gösterenlerin emeklilikleri iptal ediliyor" dedi.

Fiili Çalışma Şartı

Karakaş, yasalara uygun bir sigortalılıkta iptal olmayacağını vurguladı. Ancak, gerçek bir çalışma olmadan arkadaş veya akraba iş yerinden sigortalı gösterilmenin yasal olmadığını belirtti: "Ortada fiili gerçek bir çalışma yoksa o sigortalığı SGK iptal eder. Emekli olmuşsa elbette ki emekliliği de iptal eder."

Paravan Şirket Tuzağı

Karakaş, bu konuda paravan şirketlerin yaygın olduğuna dikkat çekti. Kağıt üzerinde kurulan bu sahte şirketler, vatandaşları az bir para karşılığı sigortalı gösterebiliyor. "Sahte iş yerlerinden kendini sigortalı gösterenlerin hem sigortalığı iptal oluyor hem de emeklilikleri iptal ediliyor" açıklamasını yaptı.

İş Yeri Karnesi ile Risk Analizi

SGK'nın 'İş Yeri Karnesi Sistemine' geçtiğini hatırlatan Karakaş, her iş yerinin risk analiz edildiğini söyledi. Şüpheli (Ş), kontrollü (K) ve sahte (S) olarak işaretlenen iş yerlerinde, denetmenlerin sahte olduğuna kanaat getirmesi durumunda, buradaki sigortalılıkların iptal edildiğini ifade etti.

İşverenin Kendini Göstermesi

Karakaş, bir diğer iptal nedeninin de şirket sahibinin kendi şirketinde kendini 4/A'lı (SSK'lı) sigortalı göstermesi olduğunu paylaştı. Bu durumda sigortalılık iptal ediliyor ve kişi otomatik olarak BAĞ-KUR statüsüne geçiyor. Emekli olunsa bile iptal söz konusu olabiliyor.

Eşin İş Yerinde Çalışma Kuralı

Eşinin iş yerinde sigortalı olanlar için de uyarıda bulunan Karakaş, yasanın ancak bir işçi gibi çalışılması halinde sigortalılığa izin verdiğini söyledi. Ücret almadan sadece yardım amaçlı çalışan eşlerin sigortalılığının iptal edilebileceğini belirtti.

Sahte Boşanma ve Diğer Usulsüzlükler

Karakaş, vefat eden babanın maaşını almak için yapılan sahte boşanmalarda yetim maaşının iptal edildiğini ve geri alındığını aktardı. Ayrıca, işsizlik maaşı, pahalı diş tedavileri veya doğum yardımları almak için yapılan sahte sigortalılıkların da iptal ve geri ödeme ile sonuçlandığını vurguladı.

Ağır Mali ve Hukuki Sonuçlar

Sahte sigortalılığın Türk Ceza Kanunu'na göre suç olduğunu hatırlatan Karakaş, iptal edilen durumlarda yatırılan primlerin gelir kaydedilerek iade edilmediğini söyledi. Alınan tüm emekli maaşları, sağlık yardımları, doğum ve işsizlik ödeneklerinin faiziyle birlikte geri alındığını ifade etti.