Akademisyenler Grafitten Grafen, Organik Atıklardan Aktif Karbon Üretti

Teknopark'ta Yüksek Teknoloji Üretimi

YOZGAT (AA) - SAİT ÇELİK - Yozgat Bozok Üniversitesi'nde görev yapan iki kadın akademisyen, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB) desteğiyle Bozok Teknopark'ta, yüksek teknolojilerin ihtiyacı olan aktif karbon ve grafen üretti.

HADİD Enerji'nin Kuruluşu

Üniversitenin Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Berna Yavuz Pehlivanlı ile Kenevir Araştırmaları Enstitüsü Malzeme ve Enerji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi fizikçi Prof. Dr. Hatice Kanbur Çavuş, Bozok Teknopark'ta "HADİD Enerji" ismiyle kurdukları şirkette, laboratuvar cihazları için KOSGEB'den yaklaşık 2 milyon liralık destek aldı.

Doğal Kaynaklardan İleri Dönüşüm

Teknoparkta kurdukları laboratuvarda yaklaşık 5 ay önce çalışmaya başlayan akademisyenler, doğadaki grafitten (kurşun kalem ve bazı araç parçalarının yapımında kullanılan, yumuşak, kolay toz durumuna gelebilen, gri siyah renkli, yapay yoldan billurlaştırılabilen bir tür doğal karbon) grafen ve organik atıkları da işleyerek aktif karbon üretmeye başladı.

Grafitin Dönüşüm Potansiyeli

Prof. Dr. Berna Yavuz Pehlivanlı, AA muhabirine, grafitin tek karbonlu bir kompozisyon olduğunu ve çok yüksek sıcaklıklara maruz bırakıldığında elmasa kadar dönüşebileceğini söyledi. Grafitin, doğada yüksek sıcaklık ve basınca maruz kaldıktan sonra tek karbon haline geldiğini anlatan Pehlivanlı, laboratuvarlarda da benzer şartlar sağlanarak üretilebilen bir malzeme olduğunu ifade etti.

Organik Atıkların Değerlendirilmesi

Kenevir atığı, mısır sapı, hurma çekirdeği, fındık kabuğu gibi organik atıkların çeşitli işlemlerden geçtikten sonra aktif karbona dönüştürülebileceğini dile getiren Pehlivanlı, şunları kaydetti: "Grafit ise daha yüksek sıcaklıklara ulaştığında grafene dönüşüyor. Yüksek teknolojinin kullandığı en önemli malzemelerden biri olan grafen, uzay teknolojilerinden günlük yaşantımızdaki bilgisayar teknolojilerine, flat ekranlardan kırılmaz camlara, gözlük camlarından korozyona dayanıklı materyallere kadar pek çok noktada kullanılıyor. Şu anda Türkiye'deki pek çok doğal grafit sahalarından örnekler aldık, kimyasal proseslerini gerçekleştirdik ve en son aşamaya kadar geldik. Gelecek sonuçlarla elektronik sektöründe elektriğin iletkenliği, pilin depolama özelliği ve yenilenebilir enerji konusunda güneş enerji panellerine, aktif karbon ürünlerinin birçoğunu verebilecek durumdayız."

Hedef: Yerli Üretim ve İhracat

Prof. Dr. Hatice Kanbur Çavuş da şirketin temel amaçlardan birinin atıklardan ileri dönüşüm malzemesi üreterek teknolojiye kazandırmak olduğuna dikkati çekti. Her türlü organik atığın laboratuvarda belirli işlemlerden geçirilerek aktif karbon elde edildiğini anlatan Çavuş, "Laboratuvarda işlemler aşama aşama ilerlemektedir. Dışarıda çok daha yüksek maliyetlerle aldığımız bu ürünleri ülke ekonomisine kazandırarak kendi kendimize yetebilmek, sonra da dünyaya satabilir hale gelebilmek istiyoruz." dedi.

Aktif Karbonun Geniş Kullanım Alanı

Aktif karbonun da günlük hayatta kozmetikten diş macunlarına, arıtma tesislerinde, pil ve süper kapasitör yapımında kullanılan bir malzeme olduğunu anımsatan Kanbur, özellikle elektrikli araçların da revaçta olduğu bir dönemde aktif karbonun öneminin arttığını vurguladı.