16696,42%-1,65
43,85% 0,04
51,82% 0,32
7351,10% 0,99
11845,61% 0,03
Türkiye’nin hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü, küresel ticaret dengelerindeki değişim ve artan maliyet baskısı altında yeni bir sınavdan geçiyor. TradeMap verileri, özellikle Türkiye ile rekabette Mısır’ın avantaj kazanmaya başladığını ortaya koyarken, sektör temsilcileri hedefli navlun desteğinin devreye alınmasını talep ediyor.
Güneydoğu Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, ihracatta sürdürülebilirliğin sağlanması için navlun maliyetlerinin kritik bir unsur haline geldiğini vurguladı. Kadooğlu, "Son birkaç yıldır, Süveyş Kanalı’na yakınlığı ve Afrika pazarlarına erişimdeki lojistik avantajlarıyla Mısır’ın yükselişi dikkat çekiyor. Mısır, bu avantajını fiyat rekabetine dönüştürüyor" dedi.
2024 TradeMap verilerine göre Türkiye, 1,2 milyar dolar ihracatla buğday ununda dünya birinciliğini sürdürürken, Mısır’ın ihracatı 454 milyon dolara ulaştı. Mısır bu ihracatın yüzde 47’sini Sudan’a yapıyor. Türkiye’nin önemli bir pazarı olan Somali de dahil Doğu Afrika’da, Mısır’ın buğday unu ihracatı çift haneli artarken, Türkiye’nin artışı daha sınırlı seyrediyor. Makarna tarafında da benzer bir tablo bulunuyor.
Kadooğlu, Mısır ile rekabette navlun maliyetlerine ek dezavantajlar olduğunun altını çizdi. Mısırlı rakiplerin daha düşük enerji ve işçilik maliyetlerinin yanı sıra, devlet destekli sübvansiyonlara ve Arap Birliği üyeliği gibi bölgesel ticaret kolaylıklarına sahip olduğunu belirtti. Kadooğlu, "Türkiye, Arap Birliği ve Afrika kıtasal entegrasyonu gibi ticaret bloklarının dışında kaldığı için pazar erişim avantajımız daralıyor" ifadelerini kullandı.
Geçmişteki navlun desteklerinin ihracatçılara önemli katkılar sağladığını belirten Kadooğlu, acil talepleri paylaştı. İşçilik maliyetlerine yönelik destek mekanizmalarının geliştirilmesi, döviz dönüşüm desteğinin yüzde 3’ten en az yüzde 5’e çıkarılması ve lojistik maliyeti yüksek pazarlara yönelik hedefli bir navlun destek modeli oluşturulması, bu taleplerin başında geliyor. Kadooğlu, bu adımların istihdam ve sanayi üretimi için hayati önem taşıdığına inandıklarını söyledi.
